Trong nhịp sống hiện đại đầy hối hả, chúng ta thường có xu hướng “vay mượn” thời gian của ban đêm để bù đắp cho những dồn nén của ban ngày. Một tập phim cố xem nốt, một vài ván game để giải tỏa áp lực, hay những bữa ăn đêm đầy dầu mỡ sau giờ tăng ca,… tưởng chừng là những niềm vui nhỏ nhoi, vô hại. Thế nhưng, ít ai biết rằng, ban đêm chính là thời điểm cơ thể cần sự nghỉ ngơi và phục hồi nhất. Khi chúng ta ngược đãi đồng hồ sinh học, chúng ta đang vô tình mở cửa mời gọi một “vị khách không mời” đáng sợ: Đột quỵ (Tai biến mạch máu não).
Đột quỵ không còn là căn bệnh của tuổi già. Ngày càng nhiều người trẻ gục ngã ngay trên bàn làm việc hoặc trong lúc ngủ chỉ vì những thói quen tích tụ qua từng đêm. Hãy cùng phân tích sâu sắc 5 thói quen xấu vào ban đêm đang âm thầm “dẫn đường” cho cơn đột quỵ và cách chúng ta có thể xoay chuyển tình thế để bảo vệ mạng sống của chính mình.

5 thói quen xấu là nguồn cơn của đột quỵ
Chúng ta thường lo lắng về những tác nhân gây bệnh từ bên ngoài, nhưng lại quên mất rằng ‘sát thủ’ đôi khi ẩn mình trong chính những thói quen sinh hoạt mỗi tối. Một cơn đột quỵ không bỗng dưng ập đến; nó thường là kết quả của một quá trình ‘tích tiểu thành đại’ từ những sai lầm trong lối sống. Dưới đây là 5 thói quen tai hại vào ban đêm giống như những ‘nhát dao’ âm thầm bào mòn sức khỏe mạch máu, tạo điều kiện cho những kịch bản xấu nhất xảy ra khi bạn đang say giấc.
Thức khuya triền miên: “Bản án treo” cho hệ tim mạch
Thói quen thức khuya (sau 23h) là “kẻ cầm đầu” trong danh sách các nguyên nhân gây hại. Cơ thể con người vận hành theo một nhịp sinh học chặt chẽ. Đêm là lúc huyết áp giảm xuống, nhịp tim chậm lại để các mạch máu được thư giãn.
Khi bạn thức khuya, cơ thể luôn ở trong trạng thái “báo động giả”. Để duy trì sự tỉnh táo, tuyến thượng thận sẽ tiết ra nhiều Adrenaline và Cortisol. Những hormone này làm co mạch máu, khiến huyết áp tăng cao đột ngột. Nếu tình trạng này kéo dài, thành mạch máu sẽ mất đi độ đàn hồi, trở nên xơ cứng và dễ hình thành các mảng bám.
Hệ lụy: Áp lực máu cao liên tục vào ban đêm (thời điểm lẽ ra phải thấp nhất) chính là ngòi nổ cho việc vỡ mạch máu não hoặc hình thành cục máu đông gây tắc nghẽn.
Giá trị thực: Giấc ngủ trước 23h không chỉ là nghỉ ngơi, đó là quá trình “bảo trì” hệ thống ống dẫn máu toàn cơ thể.
Ăn đêm quá muộn và quá nhiều dầu mỡ
Nhiều người có thói quen ăn nhẹ hoặc ăn một bữa thịnh soạn trước khi đi ngủ. Đây là một đòn chí mạng giáng vào hệ thống chuyển hóa và tuần hoàn.
Vào ban đêm, tốc độ lưu thông máu chậm lại. Khi bạn nạp vào cơ thể một lượng lớn thực phẩm giàu chất béo, đường hoặc muối, nồng độ lipid (mỡ) trong máu sẽ tăng vọt. Hệ lụy dẫn đến:
- Máu nhiễm mỡ: Lượng mỡ này làm máu trở nên “nhầy” và đặc hơn, làm chậm dòng chảy của máu lên não.
- Áp lực tiêu hóa: Dạ dày phải làm việc quá tải, kéo máu tập trung về hệ tiêu hóa, khiến não bộ rơi vào tình trạng thiếu hụt oxy tạm thời.
- Tích tụ mảng xơ vữa: Cholesterol xấu từ các bữa ăn đêm là nguyên liệu chính hình thành nên các mảng xơ vữa. Khi các mảng này bong ra, chúng di chuyển đến các mạch máu nhỏ ở não và gây tắc nghẽn ngay lập tức.

Sử dụng thiết bị điện tử quá mức trước khi ngủ
Chúng ta thường nghĩ điện thoại chỉ làm hại mắt, nhưng thực tế, nó tác động trực tiếp đến não bộ và khả năng đột quỵ.
Các chuyên gia nghiên cứu đã chỉ rõ rằng, ánh sáng xanh từ điện thoại, máy tính bảng làm ức chế sự sản sinh Melatonin – hormone chịu trách nhiệm điều hòa giấc ngủ và bảo vệ tế bào não.
Kích thích thần kinh: Việc tiếp nhận thông tin dồn dập (tin tức, mạng xã hội, phim ảnh) khiến não bộ luôn trong trạng thái hưng phấn quá mức. Điều này làm gia tăng áp lực lên các mạch máu não.
Rối loạn nhịp tim: Các nghiên cứu chỉ ra rằng việc thiếu ngủ do lạm dụng thiết bị điện tử làm tăng nguy cơ rung tâm nhĩ – một loại rối loạn nhịp tim mà ở đó các cục máu đông dễ dàng hình thành và trôi lên não gây đột quỵ.
Tắm đêm – Thói quen đánh đổi bằng tính mạng
Đây là thói quen cực kỳ phổ biến nhưng lại ẩn chứa rủi ro đột tử cao nhất, đặc biệt là vào những đêm lạnh hoặc khi cơ thể đang mệt mỏi.
Nhiệt độ cơ thể vào ban đêm thường giảm xuống. Việc tắm nước lạnh hoặc thậm chí tắm nước nóng trong môi trường không kín gió sẽ gây ra hiện tượng co thắt mạch máu đột ngột.
Sốc nhiệt: Khi mạch máu co lại quá nhanh, áp lực máu tăng vọt trong tích tắc. Nếu thành mạch của bạn đã có sẵn những tổn thương hoặc mảng xơ vữa, áp lực này sẽ làm vỡ mạch máu (xuất huyết não).
Thiếu máu cục bộ: Sự thay đổi nhiệt độ đột ngột cũng có thể gây co thắt động mạch vành và động mạch não, dẫn đến tình trạng thiếu máu não cục bộ, khiến người bệnh ngất xỉu hoặc đột quỵ ngay trong phòng tắm.
Sử dụng chất kích thích (Rượu, Bia, Thuốc Lá) vào ban đêm
Nhiều người tìm đến rượu bia để dễ ngủ hơn, hoặc hút thuốc để giảm căng thẳng sau một ngày dài. Đây là một sai lầm chết người.
Rượu bia: Ban đầu rượu có thể gây buồn ngủ, nhưng thực chất nó làm xáo trộn cấu trúc giấc ngủ. Rượu làm giãn mạch tạm thời nhưng sau đó gây co mạch mạnh, dẫn đến tăng huyết áp kịch phát vào nửa đêm về sáng.
Thuốc lá: Nicotine làm tăng nhịp tim và huyết áp, đồng thời làm giảm khả năng vận chuyển oxy của máu. Hút thuốc vào ban đêm khiến máu trở nên “độc” hơn và dễ hình thành cục máu đông hơn bất cứ thời điểm nào khác.
Có thể bạn quan tâm bài viết liên quan:
Đột quỵ là gì? Các biện pháp phòng ngừa đột quỵ từ sớm
Đột quỵ đang trẻ hóa: Tại sao người trẻ không còn là ngoại lệ?
Tầm quan trọng của việc thay đổi: Đẩy lùi đột quỵ từ”Gốc rễ”
Đột quỵ không phải là một tai nạn ngẫu nhiên, nó là kết quả của một quá trình bào mòn sức khỏe bền bỉ. Việc nhận diện 5 thói quen trên là bước đầu tiên, nhưng để thực sự “đẩy lùi” nó, chúng ta cần một chiến lược sống lành mạnh.

Tại sao thói quen tốt lại quan trọng đến thế?
Cơ thể chúng ta có khả năng tự phục hồi kỳ diệu nếu được trao cơ hội. Khi bạn ngủ đúng giờ, ăn uống thanh đạm và giữ tinh thần thoải mái:
- Huyết áp ổn định: Mạch máu được nghỉ ngơi, giảm bớt áp lực cơ học lên thành mạch.
- Máu lưu thông trơn tru: Giảm độ nhớt của máu, ngăn chặn sự hình thành cục máu đông từ trứng nước.
- Tế bào não khỏe mạnh: Quá trình đào thải độc tố của não (hệ thống Glymphatic) chỉ hoạt động hiệu quả khi bạn ngủ sâu.
Lời khuyên để thiết lập “Lá chắn vàng” bảo vệ sức khỏe:
Thiết lập “Giờ giới nghiêm” cho thiết bị điện tử: Tắt điện thoại ít nhất 45 phút trước khi ngủ. Thay vào đó, hãy đọc một cuốn sách giấy hoặc nghe nhạc nhẹ.
Nguyên tắc “3 Không” sau 20h: Không ăn quá no, không uống chất kích thích, không tắm quá muộn.
Lắng nghe cơ thể: Nếu bạn thường xuyên thấy đau đầu, chóng mặt, tê bì chân tay vào buổi tối, đó là lời cảnh báo. Đừng chủ quan, hãy đi kiểm tra sức khỏe định kỳ.
Thông điệp gửi đến bạn
Cuộc sống là một cuộc chạy Marathon, không phải một cuộc chạy nước rút. Bạn không thể giành chiến thắng nếu cơ thể gục ngã trước vạch đích. Những thói quen xấu vào ban đêm có thể mang lại sự thỏa mãn tức thì, nhưng cái giá phải trả đôi khi là cả một đời phía sau của bạn và gia đình.
Đột quỵ có thể ập đến trong tích tắc, nhưng việc phòng ngừa nó lại nằm trong tầm tay bạn qua từng lựa chọn nhỏ mỗi tối. Hãy bắt đầu yêu thương mạch máu và não bộ của mình ngay từ tối nay. Một giấc ngủ ngon, một cơ thể sạch độc tố là nền tảng vững chắc nhất cho một tương lai rạng rỡ.